Xơ gan là tình trạng nhu mô gan bị xơ hóa, hình thành tổ chức xơ sẹo dẫn đến rối loạn tuần hoàn và chức năng của gan. Không ít người khi được chẩn đoán mắc bệnh thì lo lắng liệu xơ gan có nguy hiểm không? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn giải đáp được thắc mắc này.
1. Tổng quan về bệnh xơ gan:
Trước khi tìm hiểu xơ gan có nguy hiểm hay không thì bạn cần phải biết những thông tin cơ bản về căn bệnh này như định nghĩa về bệnh, nguyên nhân, triệu chứng thường gặp,…
Xơ gan là bệnh như thế nào?
Khi các tế bào gan bị tổn thương kéo dài sẽ khiến các mô xơ thay thế nhu mô gan khỏe mạnh dẫn đến bệnh xơ gan. Sự xuất hiện quá nhiều của các mô xơ sẽ gây ra tình trạng tuần hoàn máu qua gan bị cản trở, chức năng gan suy giảm. Nếu bệnh không được phát hiện và điều trị đúng cách, kịp thời thì hệ miễn dịch của gan yếu dần gây ra các vấn đề ảnh hưởng sức khỏe.
Nguyên nhân dẫn đến xơ gan
Có nhiều nguyên nhân khiến tế bào gan bị tổn thương trong thời gian dài, trong đó phổ biến nhất phải kể đến là:
● Gan nhiễm virus viêm gan B, C khiến các mô tế bào bị phá hủy theo thời gian dẫn đến xơ hóa.
● Các loại ký sinh trùng như sán lá gan, lỵ amip,… có thể xâm nhập và tấn công tế bào gan.
● Sử dụng rượu, bia thường xuyên là nguyên nhân phổ biến gây ra tình trạng xơ gan hiện nay do gan phải hoạt động tích cực để thải cồn ra ngoài.
● Một số loại thuốc có tác dụng phụ ảnh hưởng gan hoặc bệnh nhân lạm dụng thuốc quá mức.
● Tình trạng mật bị ứ đọng do tắc nghẽn trong gan kéo dài cũng có thể gây xơ hóa gan.
● Chế độ ăn uống thiếu khoa học, thừa cân, béo phì, gan nhiễm mỡ,… cũng có thể khiến tế bào gan bị tổn thương dẫn đến xơ hóa.
● Xơ gan còn có thể do máu ứ kéo dài tại gan, thường gặp ở bệnh nhân suy tim, tắc nghẽn tĩnh mạch cửa gan.
Triệu chứng
Xơ gan phát triển qua 4 giai đoạn từ nhẹ đến nặng với các triệu chứng khác nhau. Nhiều bệnh nhân giai đoạn đầu không xuất hiện triệu chứng hoặc biểu hiện mờ nhạt như rối loạn tiêu hóa, mệt mỏi nên dễ gây nhầm lẫn. Khi bệnh tiến triển sang các giai đoạn tiếp theo, mức độ nghiêm trọng tăng dần, chức năng gan ngày càng suy giảm nên triệu chứng cũng rõ ràng hơn. Một số biểu hiện thường gặp của bệnh nhân khi bị xơ gan là:
● Mệt mỏi, thiếu năng lượng, chán ăn, ăn không ngon miệng, sụt cân.
● Rối loạn tiêu hóa, đầy hơi, chướng bụng.
● Vàng da, vàng mắt, da nhợt nhạt, ngứa ngáy, nước tiểu vàng, phân bạc màu.
● Khó thở, thở gấp, rối loạn nhịp tim.
● Rối loạn kinh nguyệt, rối loạn cương dương, giảm ham muốn tình dục.
Biến chứng nặng có thể xuất hiện tình trạng xuất huyết tiêu hóa, ra máu âm đạo, chảy máu mũi, nôn ra máu, thay đổi tâm trạng, rối loạn ý thức, sốt cao, chuột rút,…
2. Xơ gan có nguy hiểm không?
Theo Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm có hơn 20.000 ca tử vong vì bệnh gan và xơ gan. Vì vậy, với câu hỏi xơ gan có nguy hiểm không thì câu trả lời là có. Tình trạng gan tổn thưởng kéo dài, các mô xơ hóa hình thành nhiều sẽ làm tắc nghẽn mạch và suy giảm chức năng gan nghiêm trọng, khả năng trao đổi chất và đào thải chất độc kém dần. Nếu bệnh không được phát hiện và điều trị kịp thời thì các tế bào gan khỏe mạnh sẽ bị thay thế bởi mô xơ, gan mất chức năng và biến chứng nguy hiểm, nặng nhất là tử vong.
Tuy nhiên, nếu xơ gan được phát hiện sớm và can thiệp điều trị đúng cách ở giai đoạn đầu thì có khả năng phục hồi tốt, tránh được biến chứng nặng nề. Với những trường hợp phát hiện bệnh giai đoạn muộn, nhất là thời kỳ cuối, việc điều trị sẽ trở nên khó khăn hơn và tiên lượng xấu. Quá trình điều trị nhằm mục đích chủ yếu là giảm các triệu chứng và hạn chế biến chứng nguy hiểm.
3. Làm gì khi bị xơ gan?
Như vậy, xơ gan là căn bệnh nguy hiểm mà bạn cần phải lưu tâm. Việc phát hiện, điều trị sớm có ý nghĩa quan trọng đối với khả năng phục hồi và kiểm soát bệnh. Nếu chẳng may bạn phát hiện và được chẩn đoán bị xơ gan hoặc có người nhà mắc bệnh, việc quan trọng cần làm là giữ tinh thần lạc quan, tuân thủ theo những hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa về phương pháp điều trị, chế độ chăm sóc,…
Hiện nay có nhiều phương pháp điều trị xơ gan mang lại hiệu quả cao. Tùy theo mức độ bệnh lý, nguyên nhân và thể trạng người bệnh mà bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp, hiệu quả nhất. Ngoài ra, để giúp phục hồi chức năng gan, người bệnh cần xây dựng một chế độ ăn uống khoa học, đủ chất và cân đối.
Đồng thời, rèn luyện thân thể bằng cách tập thể dục, vận động thường xuyên với những môn thể thao phù hợp với tình trạng sức khỏe, tái khám định kỳ để theo dõi diễn biến bệnh cũng như khả năng đáp ứng đối với phương pháp điều trị. Nếu trong quá trình chữa bệnh có xuất hiện bất kỳ biểu hiện nào không bình thường hoặc gặp vấn đề cần hỗ trợ, người bệnh hoặc người nhà bệnh nhân phải liên hệ ngay với bác sĩ điều trị để được giúp đỡ.
Tài liệu tham khảo:
Phác đồ điều trị Bệnh viện Chợ Rẫy, phần Nội khoa năm 2018
Trần, V.H (2023). Xơ gan. Bệnh học Nội khoa. Trường Đại học Y dược, Đại học Huế. (Tập 1, tr. 42-53) (2023).