Tết Nguyên Đán là dịp lễ truyền thống quan trọng của người Việt Nam, gắn liền với nhiều hoạt động ăn uống, chế biến và tích trữ thực phẩm. Trong thời gian này, nhu cầu tiêu thụ thực phẩm tăng cao, kéo theo nguy cơ mất vệ sinh an toàn thực phẩm nếu không được kiểm soát tốt. Ngộ độc thực phẩm xảy ra trong dịp Tết không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe cá nhân mà còn gây tác động tiêu cực đến cộng đồng và làm giảm ý nghĩa của ngày Tết. Vì vậy, việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong dịp Tết là vấn đề hết sức cần thiết. Vệ sinh an toàn thực phẩm là việc đảm bảo thực phẩm không bị nhiễm các tác nhân gây hại trong suốt quá trình sản xuất, chế biến, bảo quản và sử dụng, nhằm bảo vệ sức khỏe con người.THỰC TRẠNG NGUY CƠ MẤT VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM TRONG DỊP TẾT
Trong dịp Tết, tình trạng mất vệ sinh an toàn thực phẩm thường xảy ra do:
– Thực phẩm được tích trữ lâu ngày
– Gia tăng sử dụng thực phẩm chế biến sẵn, đồ khô, bánh mứt
– Mua bán thực phẩm trôi nổi, không rõ nguồn gốc
– Việc chế biến thực phẩm với số lượng lớn nhưng không đảm bảo điều kiện vệ sinh
Các nguy cơ mất vệ sinh an toàn thực phẩm:
– Nhận thức chưa đầy đủ về vệ sinh an toàn thực phẩm: Chủ quan trong bảo quản và chế biến, thiếu kiến thức về nguy cơ tiềm ẩn.
– Thực hành vệ sinh kém: không rửa tay sạch, điều kiện vệ sinh không đảm bảo
– Sử dụng hoá chấ độc hại: hoá chất bảo vệ thực vật, chất phụ gia không rõ nguồn gốc
– Điều kiện bảo quản không đảm bảo: Bảo quản không đúng cách, thiếu trang thiết bị
– Hệ thống quản lý và kiểm tra an toàn thực phẩm còn hạn chế: kiểm tra chưa thường xuyên, chế tài xử phạt chưa đủ mạnh.
I. HẬU QUẢ CỦA MẤT VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM
– Đối với sức khoẻ con người: Ảnh hưởng nghiêm trọng đến trẻ em, người cao tuổi, ngộ độc thực phẩm cấp tính,
rối loạn tiêu hóa kéo dài, bệnh truyền nhiễm, bệnh mạn tính.
– Đối với kinh tế: chi phí y tế cao, mất thu nhập, gây thiệt hại cho ngành sản suất thực phẩm
– Đối với xã hội: mất an ninh lương thực, uy tính quốc gia bị ảnh hưởng
– Gây lo lắng và ảnh hưởng đến sinh hoạt ngày Tết
II. BIỆN PHÁP ĐẢM BẢO VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM TRONG DỊP TẾT
A. Đối với người tiêu dùng
• Lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng
• Không mua thực phẩm quá hạn, có dấu hiệu hư hỏng
• Bảo quản thực phẩm đúng nhiệt độ
• Ăn chín, uống sôi
B. Trong chế biến thực phẩm
• Rửa tay sạch trước khi chế biến
• Dụng cụ nấu ăn phải được vệ sinh thường xuyên
• Tách riêng thực phẩm sống và chín
• Không sử dụng thực phẩm để qua đêm không bảo quản lạnh
C. Đối với cơ sở kinh doanh và cộng đồng
• Tuân thủ quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm
• Tăng cường kiểm tra, giám sát trong dịp Tết
• Tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân
III. PHÒNG NGỪA
Không ăn thực phẩm có mùi lạ, đổi màu, không sử dụng rượu ngâm không rõ nguồn gốc, khi có dấu hiệu ngộ độc cần đến cơ sở y tế sớm, không tự ý điều trị tại nhà
Vệ sinh an toàn thực phẩm trong dịp Tết là trách nhiệm của mỗi cá nhân và toàn xã hội. Việc nâng cao ý thức, tuân thủ các nguyên tắc vệ sinh trong lựa chọn, chế biến và sử dụng thực phẩm sẽ góp phần bảo vệ sức khỏe, giúp mọi người đón Tết an toàn, vui tươi và trọn vẹn.
BS Neáng Reth Tha, Khoa Nội Tiêu hoá Huyết học
